Entry: Schoonmaakactie Binnenstad (zie ook "de Mug") 18.10.04



Precies een week geleden ontving de fractie een ingezonden brief van de Wijkraad Binnenstad, waarvan D66-lid Henny Jellema bestuurslid is. Korte inhoud van de brief: hulde aan de grote gemeentelijke wijkschoonmaakactie (onkruid graffiti en zwerfvuil) maar alles is nu al weer net zo smerig.


Reeds enige tijd hanteert Haarlem een beleid waarbij in plaats van uitgesmeerd over een jaar over de hele stad, nu juist wijk voor wijk in één handeling wordt schoongemaakt. Zwerfvuil, graffiti, verstopte straatkolken, onkruid, in een paar weken tijd wordt het met man en macht opgeruimd, en dan met de hele karavaan door naar de volgende wijk. Het ook door D66 geapprecieerde idee is dat er dan in ieder geval één moment per jaar is dat de wijkbewoners de mensen van de stadsreiniging zichtbaar aan het werk zien, dat de wijk na afloop in ieder geval een maand lang echt ‘schoon’ genoemd kan worden, maar ook dat een dergelijke geconcentreerde actie efficiënter en effectiever kan verlopen, denk maar aan het door bewoners elders parkeren van de eigen auto, zodat de schoonmakers overal goed bij kunnen. Volgens de ingezonden brief wordt deze inspanning op zich zeer gewaardeerd, maar, en daar heeft de wijkraad helaas groot gelijk in, na een maand ziet alles er weer net zo verwaarloosd uit als eerst.
In Haarlem geven we per vierkante meter aanzienlijk minder geld voor de schoonmaak uit dan vergelijkbare gemeentes. Ook zitten we met een in 20 jaar tijd opgelopen achterstand als het gaat om het onderhoudsniveau van het openbaar gebied, of het nu gaat om groen, grachten, verharding, bruggen. Dat betekent, zoals de wijkraad ook al stelt, dat we met een dubbele handicap zitten: door het slechte onderhoud van stoepen en wegen is onkruidverwijdering (ik concentreer me maar even op dit aspect) al nauwelijks te doen, en als we dat al doen, dan ligt vanwege de kosten de frequentie veel te laag. Resultaat: alles tiert welig (teelt wierig, teert wielig, wiert telig?), zoals iedereen helaas dagelijks moet ervaren.  En het vervelende is, dat tenzij je over pakweg een vertienvoudiging van het reinigingsbudget praat (dus 2 miljoen euro in plaats van de 200.000 euro die nu jaarlijks is uitgetrokken), het vechten tegen de bierkaai is.
De insteek van de fractie is dat, gegeven het feit dat een ideale situatie nog ver van ons verwijderd ligt, we op twee niveaus wel degelijk aan verbetering kunnen werken. Een eerste verbetering is mogelijk door het openbaar domein te ‘differentiëren’, waarbij je kunt afspreken dat bijvoorbeeld de binnenstad, vanwege de betekenis van ons winkelapparaat voor heel Haarlem, beter wordt onderhouden dan de omliggende wijken. Je zou dan meer met ‘beeldbestekken’ kunnen werken (zoals ook in Apeldoorn gebeurt) waardoor voor raadsleden, maar vooral ook voor de burgers duidelijker wordt waar het stadsbestuur op mag worden ‘afgerekend’. Heel simpel: je krijgt een foto van een in de wijk herkenbaar stukje trottoir in de bus met daarbij de tekst: “zo schoon moet het bij u zijn, is dat niet het geval, dan doen we het niet goed”.
De differentiatie bestaat er dan uit dat op die referentiefoto (een soort prestatiecontract eigenlijk) in de ene wijk wat meer onkruid te zien zal zijn dan bijvoorbeeld in de binnenstad. Een tweede verbetering ligt, even voorbijgaand aan het onderhoudsniveau van de verharding zelf, want daar wordt nu mede op aandringen van D66 aanzienlijk meer geld voor uitgetrokken dan in de voorgaande collegeperiode, in de te hanteren onkruidverwijderingsmethode. Misschien wat al te optimistisch hebben we in het coalitieprogramma afgesproken dat we milieuvriendelijke onkruidverwijderingsmethodes zouden toepassen. In een gemeente waar de verharding op en top in orde is, kan dat, maar tegen het Haarlemse onkruid lijkt geen kruid gewassen.
Welke methodes zijn er? Er is uitgebreid praktijkonderzoek gedaan naar de kosten en (milieu-)baten van verschillende verwijderingsmethodes. Bij alle methodes is de timing van verwijderen zeer belangrijk, ‘in de kiem smoren’, dus aan het begin van het groenseizoen bestrijden is daarbij het devies. Alleen dát is operationeel al vaak een probleem, denk maar aan het beschikbare materieel en personeel. De afgelopen twee jaar gehanteerde borstelmethode is milieuvriendelijk, hoewel er onder deskundigen een discussie opsteekt of de vrijgekomen asbestose steen- en wolfraamdeeltjes niet toch een onderschat gezondheidsrisico inhouden. Voordeel van het borstelen, in kosten een middenmoter, is dat je in één beweging ook een hoop rommel meeborstelt. Nadeel is dat het probleem niet letterlijk met wortel en al wordt weggenomen. Een ander probleem is dat borstelen een nauwelijks in kaart te brengen schade aanricht aan verharding, zeker als deze zoals in de binnenstad van monumentale waarde is.
De zero-emission heetwatermethode, waarbij het onkruid gesmoord wordt en ook het bovenstuk van de wortel de hitte niet overleeft, is zeer arbeidsintensief en dus kostbaar. Een proef in Haarlem is op niets uitgelopen. Iedereen wijst dan naar Heemstede “waarom kan het daar wel” maar men realiseert zich niet dat Heemstede beschikking heeft over een bijna vier keer hoger budget dan heel Haarlem. Daar moeten we ook eerlijk in zijn: in Haarlem geeft ’de politiek’ traditioneel prioriteit aan allerlei sociale aspecten bóven de fysieke verschijning van de stad. Met de huidige economische situatie wordt dat eerder meer dan minder.
Tot slot (ik vergeet de achterhaalde afbrandmethode even) heb je nog altijd de vertrouwde, een factor acht keer goedkopere gifspuit. Hoewel, gif? De producent van ‘Roundup’ (overigens hoofdrolspeler op de markt van genetisch gemanipuleerde gewassen) beweert dat het middel zo geperfectioneerd is dat de milieubelasting te verwaarlozen valt. Onderzoek heeft evenwel aangetoond dat dat in een laboratorium zo moge zijn, in de praktijk wordt er vaak wat kwistiger met het spul omgesprongen waardoor er wel degelijk reststoffen in het milieu terechtkomen. Maar indien met moderne chlorofylscanners uitgeruste apparatuur consciëntieus toegepast kan je de reststoffen minimaliseren. Evengoed is deze methode nabij waterlopen en bij ‘afgekoppelde’ wijken absoluut uit den boze vanwege de aangetoonde schade aan het micromilieu in het oppervlaktewater. Terwijl Roundup in de bodem afgebroken wordt, is het vernietigend voor het fijnere waterleven.
Onze fractie heeft steeds gepleit voor de variant waar het college na twee jaar modderen nu mee aankomt: namelijk niet voor één zaligmakende methode kiezen, maar pragmatisch gebruik maken van alle drie ter beschikking staande technieken. Dus bijvoorbeeld borstelen waar dat kan, heetwater waar dat loont, en zeer selectief spuiten waar andere methodes geen soelaas bieden. En bovenal: preventief onkruidgroei vermijden door onderhoudsbewuster te verharden. Bijvoorbeeld door geen verharding toe te passen waar het niet hoeft (maaien is immers veel goedkoper en je verbetert de infiltratie ook nog eens een keer), door strategischer plaatsing van straat meubilair (minder slalommen met je machines), door gebruik van worteldoek (weliswaar even veel onkruid maar minder diep geworteld) door meer naadloze verharding zoals asfalt (nadeel minder infiltratie en minder flexibel bij graafwerk). Allerlei zaken waar totnogtoe niet op structurele wijze aandacht aan wordt besteed.
D66 heeft in die zin kritiek op de coalitiepartners die nu al twee jaar lang een blind geloof hebben in dé grote deus ex machina methode die het probleem van onkruid voor immer uit de wereld zou helpen. Klein detail: die methode bestaat niet. Het is (uit)roeien met de riemen die we hebben.
O ja, mocht u een kleine bijdrage aan de onkruidverwijdering willen leveren, doe dat dan niet met het aardappelmesje zoals oud-wethouder ton de Lange propageerde, maar kook maandelijks een keteltje water en giet dat over de gehate ranonkels uit. Of, wat mijn persoonlijke methode is: koop in het prille voorjaar op de markt voor een krats wat veldbloemenzaad en strooi dat uit rond boomkransen, lantaarnpalen, gaten in de stoep. Liefst twee maanden lang een prachtig boeket voor uw deur!
Willem de Zwijgerlaan, Haarlem

   1 comments

Name
September 16, 2008   12:33 PM PDT
 
Beste kollega's van S&O
Woensdag a.s. om 8.00uur s'avonds in het ABC groot Heiligland komt
Dave Wafer
Acting Head of Highway Management
Durham County Council
Environment
County Hall
DURHAM
Hij gaat ons uitleggen hoe het autoluwe binnenstad van Durham, provinciehoofdstad in Noord-Engeland, d.m.v. een toegangsheffing werkt. Het historische stad Met kasteel en kathedraal stamt van ver voor de omringende industriesteden van Newcastle, Sunderland en Middlesborough, en is van een vergelijkbare grootte als Haarlem. Lijkt mij een interessante avond.
Alan

Leave a Comment:

Name


Homepage (optional)


Comments